मक्कै पोल्नेको पीडा र कृषिप्रधान देशमा धिनलाग्दो व्यवहार नहोस्

शहरमा मानिसहरु किन आउछन् ? शहरमा मानिसको बसोबास किन बढीरहेको छ ? भौगोलिक विकटतामा बाचिरहेका मानिसको जीवनमा भोग्नु परेका दुखः पीडा के कस्ता छन् ? ती ठाउँहरुमो सम्भावनाहरु के के छन् ? यस्ता विषयहरुले कहिल्यै प्रथामिकता पाएनन् ।

राज्यको नीति निर्माण गर्ने ठाउँहरुमा पुगेकाहरुले नीति बनाएनन् र विकटतामा बाचेका नेपाली नागरिकहरुले खेतीपातिवाट मनग्य आम्दानी गरिरहेको भएपनि दुख, विराम हुदा उपचार गर्न अस्पताल नजिक नहुदा समयमा एम्बुलेन्स, औषधी नपाउदा अकालमा मृत्यु व्यहोर्नु परेका घटनाहरु धेरै छन् ।

यस्ता समस्याहरुसँग पैठेजोरी खेलेर पनि कहिल्यै नथाकेका पाहाडी क्षेत्रका मानिसहरु उमेर ढल्किन लागेपछि बढेका छोराछोरी विदेशतिर कमाइ गर्न लाग्ने र बाकी रहेका बुहारी नाता नातिनी काठमाडौमा छोराछोरी पढाउने बहानामा आउने भएपछि आफ्ना सन्तानको मायाले डो¥याउदै काठमाडौ आई बस्न थालेका छन् ।

काठमाडौ शहरको दिनानु दिन बढ्दै गएको महगी, र आम्दानी नबढ्दा प्रत्येक मानिसले काम नगरेसम्म काठमाडौ उपत्यकामा बाच्न धौ धौ हुने गरेको छ ।

त्यस्तै सिन्धुपाल्चोकवाट काठमाडौ आयर बसोबास गरिरहेका र जेनतेन मक्कै किनेर ल्याउने र बेचेर नाफा भएको रकमले बच्चा बच्चीलाई लालन पालन र पढाइ खर्च धानिरहेका सिन्धुपाल्चोके एक दम्पतीको गाडालाईं काठमाडौ महानगरपालिकाको नगर प्रहरीले उठाएर लगेको र लछार पछार पारेको दृष्यले कृषिप्रधान देशलाई गिज्याईरहेको छ ।

यो समस्यो किन आयो माथिनै उल्लेख गरिसकिएको छ । भौगोलिक विकटतामा बाचेका छरिएर रहेका गाउँ बस्तीहरुमा बसोबासको व्यवस्थापन नहुनु, त्यहा पुर्वधारको राम्रो व्यवस्थापन नगर्नु, उपत्यका भित्र आएका मानिसहरुको पनि लगत नराख्नु र कति आम्दानी गर्ने मानिसहरु कसरी बसेका छन् । शहरी बेरोजगारको उचित व्यवस्थापन नहुनु जस्ता समस्याहरुलाई पहिचान नगरीकन बनाइने नीतिहरुले यस्ता हजारौ सिन्धुपाल्चोके फुटपाथमा व्यापार गरेर जीवन जिउनेहरुको समस्या कहिल्यै सावधान हुने देखिदैन ।

महानगरपालिकाले यस्ता व्यापारिक क्षेत्रहरु छुट्याएर काम गर्न अवसर खोजिरहेका मानिसहरुलाई अवसरको सिर्जना गर्न सक्नुपर्छ ।

महानगरपालिका आफै महानगरपालिका भएको होइन । बाहिरी जिल्लाहरुवाट सवैतिरवाट मानिसहरु आएर बसोबास गरेका कारण मात्र महानगर भएको हो । तिनै नागरिकहरुले गरेका गतिविधिले नै महानगरपालिकाको कर बृदी देखि हरेक क्षेत्रको मुल्य बढेको हो ।

त्यसैले महानगरले यतिधेरै मानिसहरुको व्यवस्थापन गर्न सक्दैन भने त्यही अनुसार नीति बनाउनुपर्छ । खाली बिदेशजान काठमाडौ उपत्यकामा थुप्रीने र बिदेश गएका मानिसका परिवार काठमाडौ महानगरमा बसोबास गर्ने, तिनैले विदेशमा कमायर ल्यायको पैशाले सरकारले राज्य चलाउने तर तिनै नागरिकहरुलाई अपमानपुर्वक व्यवहार काठमाडौ महानगरपालिकाले गर्ने जस्ता कामले धिनलाग्दो दृष्य देखाएको छ ।

काठमाडौ महानगरपालिकाले काठमाडौमा बढ्दै गएको घरभाडा बृदी, बजार भाउको महगी नियन्त्रणमा कुनै काम गर्न सकेको छैन । तर गरिवीको रेखामुनि रहेकाहरुको धरपकडले गरिवहरु नेपालमा बाच्न पनि पाउदैनन् की भन्ने भान बढेर गएको छ । यस्तो कार्य नहोस् ।